İnternet Manifestosu : Gazetecilik Bugün Nasıl... - netdaş

Mustafa Akgül'ün Çevirisi: İnternet Manifestosu... - Ozgur Uckan

1. İnternet farklıdır: İnternet farklı kamu küreleri, farklı terimler ve farklı kültürel beceriler yaratır. Medya günümüz teknolojik gerçeklerini görmezden gelmekten ve onunla boğuşmaktan vazgeçip, çalışma yöntemlerinı bu gerçeklere uyarlamalıdır. Onların görevi mevcut teknolojiyi dayanarak gazeteciliğin en iyi biçimini geliştirmektir. Bu yeni gazetecilik ürünleri ve yöntemleri içerir. - Ozgur Uckan

2. İnternet bir cep boyutu medya imparatorluğudur: Web mevcut medya yapılarını, eski sınırları ve oligopolleri aşarak yeniden düzenliyor. Yayın ve medya içeriğinin yayılması artık yüklü yatırımlar gerektirmiyor. Gazetecilik öz-kavramı, neyse ki, onun enformasyonun akışını düzeneleme ve filtreleme görevinden kurtarıyor. Geriye gazeteciliği sıradan yayından ayıran gazetecilik kalitesi kalmaktadır. - Ozgur Uckan

3. İnternet toplumdur; toplum internettir: Sosyal ağlar, Wikipedia veya YouTube gibi Web-tabanlı platformlar batı dünyasında insanların çoğu için günlük yaşamın bir parçası haline gelmiştir. Bunlara telefon veya televizyon gibi erişilebilir. Eğer medya şirketleri varolmaya devam etmek istiyorsa, bugün kullanıcılarının dünyasını anlamalı ve iletişim formlarını kucaklamalıdır. Bu kucaklama sosyal iletişimin temel formlarını: dinleme ve yanıtlamayı, yani diyalogu da içerir. - Ozgur Uckan

4. Internet özgürlüğü dokunulmazdır: İnternet açık mimarisi sayısal iletişen bir toplumun ve dolayısıyla, gazeteciliğin temel bilişim yasasını oluşturmaktadır. Bu özel ticari veya siyasi çıkarların, çoğu kamu yararı iddiası arkasında gizlenerek, korunması uğruna değiştirelemez. Nasıl yapıldığından bağımsız olarak , internet erişiminin engellenmesi serbest bilgi akışını tehlikeye atmakta ve bilgi erişimi temel hakkını bozmaktadır. - Ozgur Uckan

5. İnternet bilginin zaferidir: Yetersiz teknolojisi nedeniyle medya kuruluşları, araştırma merkezleri, kamu kuruluşları ve diğer kuruluşlar bugüne kadar dünyadaki bilgileri derlenmiş ve sınıflandırılmıştır. Bugün her vatandaş kendi kişisel haber filtrelerini oluşturabilir, arama motorları ile daha önce hiç bilinmeyen boyutta bir bilgi hazinesine ulaşabilir. Bireyler artık her zamankinden daha iyi şekilde bilgilenebilir. - Ozgur Uckan

6. İnternet gazeteciliği (değiştirir) geliştirir: İnternet üzerinden, gazetecilik yeni bir şekilde kendi toplumsal-eğitimsel rolünü gerçekleştirebilir. Bu bilginin sürekli değişen, devamlı bir süreç olarak sunulmasını içerir; basılı medyanın değişmezliğinin kaybı bir artıdır. Bilginin bu yeni dünyasında hayatta kalmak isteyenlerin, yeni bir idealizmle, yeni gazetecilik fikirlerine açılması ve bu yeni potansiyeli kullanmaktan zevk alması gerekir. - Ozgur Uckan

7. Net ağ (yapısında çalışmayı -networking) gerektirir: İnternet linkleri bağlantılardır. Birbirimizi bu bağlantılar ile biliyoruz. İnternet bağlantılarını kullanmayanlar kendilerini sosyal söylemin dışında tutmaktalar. Bu geleneksel medya şirketlerinin web siteleri için de geçerlidir. - Ozgur Uckan

8. Linkler ödüllendirir, alıntılar süsler: Arama motorları ve birleştiriciler(portaller) kaliteli gazeteciliği kolaylaştırır: Onlar uzun vadede olağanüstü içeriğin bulunabilirliğini artırır ve böylece yeni ve kamusal bir bilgi dünyasının ayrılmaz parçasıdır. İnternet bağlantıları ve alıntılar yoluyla Referanslar, özellikle yaratıcısından herhangi bir izin veya ücret gerektirmeyenler, ilk etapta ağ üzerindeki sosyal söylem kültürünü mümkün kılar. Bunların hepsi şüphesiz korumaya değerdir. - Ozgur Uckan

9. İnternet siyasi söylem için yeni bir mekandır: Demokrasi katılım ve bilgiye erişim özgürlüğü ile büyür. Siyasi tartışmanın geleneksel medyadan İnternete aktarılması ve halkın etkin katılımı ile bu tartışmayı genişletmek yeni gazetecilik görevlerden biridir. - Ozgur Uckan

10. Bugün basın özgürlüğü, düşünce özgürlüğü anlamına gelir: Alman Anayasasının 5. maddesi meslekler veya geleneksel iş modelleri için koruyucu haklar ihtiva etmez. İnternet amatör ve profesyonel arasındaki teknolojik sınırları geçersiz kılar. Bu nedenle basın özgürlüğü ayrıcalığı gazetecilik görevlerinin yerine getirilmesine katkıda bulunabilecek herkes için geçerli olmalıdır. Nitelik açısından, ücretli ve ücretsiz gazetecilik arasında bir ayrım yapılmamalı, ama iyi ve kötü gazetecilik arasında yapılmalıdır. - Ozgur Uckan

11. Çok fazla bilgi diye bir şey yoktur! : Bir zamanlar, kilise gibi kurumlar kişisel farkındalık yerine güce öncelik verdi ve tipo matbaa makinası bulunduğunda denetimsiz bilgi akışına karşı uyardı. Diğer taraftan, Broşürcüler, ansiklepodiciler, ve gazeteciler, hem birey hem de bütün olarak toplum için, daha fazla bilginin daha fazla özgürlüğe yol açtığını gösterdi . Bu önerme bu gün için de geçerli. - Ozgur Uckan

12. Gelenek bir iş modeli değildir: Gazetecilik içeriği ile internet üzerinden para kazanılabilinir. Zaten, bunun birçok örneği bu gün var. Ancak, şiddetli rekabet nedeniyle, iş modelleri internetin yapısına uyarlanmalıdır. Kimse bu hayati uyarlama sürecinden statükoyu korumaya yönelik politikalarla kaçınmaya çalışmasın. Gazetecilik açık rekabetle net üzerinden iyi finansal çözümler bulmalı, ve cesaretle bu çözümlerin çok boyutlu uygulmalarına yatırım yapmalıdır. - Ozgur Uckan

13. Copyright internet üzerinden bir sivil görev haline gelir: Copyright İnternette enformasyonun düzenlenmesinde merkezi bir köşe taşıdır. Yaratıcıların kendi içeriklerinin dağıtımının türü ve kapsamı üzerinde karar hakkı internet üzerinde de geçerlidir. Aynı zamanda, telif hakkı eski tedarik mekanizmalarını korumak ve yeni dağıtım modelleri ya da lisans yapılarını bertaraf etmek için kullanılamaz. Mülkiyet yükümlülükleri de kapsamaktadır. - Ozgur Uckan

14. İnternetde bir çok para birimi var: Gazetecilik çevrimiçi hizmetleri reklam yoluyla finanse eder . Bir okuyucu, izleyici ya da dinleyicinin zamanı değerlidir. Gazetecilik sektöründe, bu ilişki her zaman finansmanın temel bir ilkesi olmuştur. Gazetecilik açısından geçerli yeni finans modelleri bulunmalı ve test edilmelidir. - Ozgur Uckan

15. İnternette olan İnternette kalır: İnternet gazeteciliği yeni bir niteliksel düzeye yükseltiyor. Çevrimiçi metin, ses ve görüntüler artık geçici olmak zorunda değil. Onlara yeniden erişilebilinir, böylece çağdaş tarihin bir arşiv binası oluşabilir. Gazetecilik, bilginin gelişmesini, yorumlanmasını ve yapılan hataları gözönüne almalı, yani, kendi hatalarını kabul etmeli ve şeffaf bir şekilde onları düzeltmeli. - Ozgur Uckan

16. Kalite en önemli nitelik olmaya devam ediyor: İnternet ortaya düzgün ürünler de çıkartır. Sadece güvenilir, seçkin ve olağanüstü olanlar uzun vadede sürekli izlenecektir. Kullanıcıların talepleri artmıştır. Gazetecilik bunları yerine getirmeli ve sık sık güncellediği ilkelerine bağlı kalmalıdır. - Ozgur Uckan

17. Herkes için: Web, 20. yüzyıl kitle iletişim araçlarından üstün bir toplumsal değişim altyapısı oluşturur. Şüphe halinde, "Wikipedia kuşağı", kaynağın güvenirliğini belirleme, haberi geriye gidip orijinal kaynağında izleme, araştırma, denetleme ve değerlendirmek yeteneğine - tek başına veya bir grup olarak sahiptir. Bunu küçük gören ve bu becerilere saygı göstermeye istekli olmayan gazeteciler internet kullanıcıları tarafından ciddiye alınmaz. Çok haklılar. İnternet eskiden alıcı olarak bilinenlerle, okuyucu, dinleyici ve izleyiciler, doğrudan iletişim ve onların bilgilerinden yararlanmayı sağlar. "Herşeyi bilen" gazeteciye değil ama iletişim kuran ve araştıran gazeteciye talep var. - Ozgur Uckan

" İnternet toplumdur; toplum internettir"... Nerede iletişim varsa orada topluluk da vardır... - Ozgur Uckan

Mustafa Akgül çevirisinin online versiyonu: http://blog.akgul.web.tr/?p=30 - Ozgur Uckan

Şurada da haberi var: http://turk.internet.com/haber... - Ozgur Uckan

#netdaşbildiri - Ozgur Uckan

"17. Herkes için: Web, 20. yüzyıl kitle iletişim araçlarından üstün bir toplumsal değişim altyapısı oluşturur. Şüphe halinde, "Wikipedia kuşağı", kaynağın güvenirliğini belirleme, haberi geriye gidip orijinal kaynağında izleme, araştırma, denetleme ve değerlendirmek yeteneğine - tek başına veya bir grup olarak sahiptir. Bunu küçük gören ve bu becerilere saygı göstermeye istekli olmayan gazeteciler internet kullanıcıları tarafından ciddiye alınmaz. Çok haklılar. İnternet eskiden alıcı olarak bilinenlerle, okuyucu, dinleyici ve izleyiciler, doğrudan iletişim ve onların bilgilerinden yararlanmayı sağlar. "Herşeyi bilen" gazeteciye değil ama iletişim kuran ve araştıran gazeteciye talep var" wikipedıa burada ÖRNEK Mİ teşkil ediyor ? - nil

NIL OZCANSEN, "wikipedia kuşağı" burada "wiki"lerin paylaşımcı bilgi oluşturma, işleme, dolaşıma sokma mantığını özümsemiş kuşak anlamında kullanılıyor. Tıpkı "wikinomics"in paylaşımcı, ortaklaşa, katılımcı ekonomiyi nitelendirmesi gibi... - Ozgur Uckan

yukarı - Ozgur Uckan